Genç endüstri tezi nedir? (Ticari terimler kategorisi)

(Infant industry thesis) İktisadi kalkınma amacıyla devletin koruyucu dış ticaret politikası uygulamasını savunan eski bir görüş.

Buna göre bir endüstri yeni kurulduğunda maliyetleri yüksektir, dolayısıyla daha önce kurulmuş ve gelişmiş olanlarla rekabet olanağı yoktur. Oysa bu endüstri bir süre dış piyasanın rekabetinden korunursa rekabetçi duruma geçer. Çünkü üretim hacmi genişledikçe maliyeti düşürücü etkenler etkisini gösterecek ve endüstri deneyim kazanacaktır.

Üretim hacmi genişledikçe maliyeti düşüren faktörler arasında işçinin işi yaparak öğrenmesi, ham madde ve teknik bilgi sağlamanın kolaylığı, v.s. gibi etkenler yer alır. Bunlar üretimde bilinen, ölçek ekonomileri etkileridir. İlerde gelişme potansiyeline sahip bu gibi endüstriler eğer ilk kurulduklarında devletin koruyuculuğundan yararlanamazlarsa yabancı firmalarla rekabet edemez, böylece de gelişme olanağı bulamadan yıkılıp giderler. Dış rekabetten korunma, onlara "çocukluk" aşamasını geçip gelişme fırsatı verir. Genç endüstri tezi, Dinamik Karşılaştırmalı Üstünlüklere uygun bir sanayileşme ön görür.

Tarihi açıdan bu tezi Amerika’da savunanların başında Alexander Hamilton (zamanın maliye Bakanı) gelir. Report of Manufactures adlı bir raporda (1791) Hamilton, tarıma dayalı Amerikan ekonomisinde imalat sanayiinin İngiliz sanayi mamullerinin rekabeti karşısında dayanabilmesi ve gelişebilmesi için bu endüstrilerin korunmasının şart olduğunu savunuyordu. Almanya’da ise bu görüşün temsilciliğini Frederic List yapmıştır. List gelişen Alman sanayiin nin İngiliz sanayine karşı korunmasını zorunlu görüyordu. Genç endüstriler tezine göre dış rekabetten korunma, sürekli değil, geçici olacaktır. Ayrıca koruyuculuk genel değil seçicidir. Yani tüm endüstriler değil, yalnız ilerde gelişip rekabetçi güç elde edecek olanlar korunmalıdır.

Bu teori az gelişmiş ülkelerin gelişmesinde önemli bir yere sahiptir. Ancak uygulamada önemli aksaklıklar doğurduğuna da işaret etmek gerekir. Şöyle ki yanlış seçildiği için çok uzun süreler koruma altına alındığı halde, bir türlü gel işemeyen sayısız endüstri örneğine rastlanabilir. Ayrıca bir endüstri bir kez korununca artık bu bir hak gibi düşünülmekte ve bir daha korumanın kaldırılması mümkün olmamaktadır. Bazıları da, korunan bir endüstride karlar yüksek olacağı için, girişimcilerin maliyetleri düşürmek yolunda bir çaba göstermiyeceğine işaret ederler. Dolayısıyla çözüm olarak maliyetlerdeki düşüş ile birlikte korumanın da kademe kademe indirilmesi öne sürülür.

--Reklam--